Chuyện Linh Tinh Ở MACAU

St.Pauls Ruins in Macau. I just love this Ruins a lot for its charm and mysterious history.

#1

TỪ THƯƠNG CẢNG THẤT SỦNG ĐẾN KINH ĐÔ ĐỎ ĐEN

Việc xin visa vào Macau khá nhùng nhằng cho người Việt. Tôi đã tốn gần hai tháng trời với mấy lần lên xuống Đại sứ quán Trung Quốc ở Bangkok, công chứng và dịch thuật nhiều loại giấy tờ, thì mới có visa. Hành trình xin xỏ đầy gian khổ cho chuyến đi chỉ vỏn vẹn ba ngày đến nơi cách Bangkok ba giờ bay. Tôi nhất quyết chọn một chỗ “khó” như vậy, vì lý do vừa bánh bèo vừa mê trai: tôi trót kết bộ phim Hàn Quốc “Boys Over Flowers” từng càn quét khắp châu Á. Trong phim có cảnh chàng diễn viên đẹp trai đàn hát giữa phố cổ Macau nhỏ nhắn đậm nét châu Âu, sau đó chàng đi mua những chiếc bánh trứng (egg tart) béo vàng đáng thèm muốn. Tôi đã phải lòng Macau từ cái nhìn đầu tiên như thế!

Tháng 12 năm 2012, tôi thoả ước nguyện đặt chân lên đất cảng này.

*

Biết mai mốt sẽ khó trở lại Macau, nên tôi khá chịu chi cho chuyến đi này, cố gắng trải nghiệm càng nhiều càng tốt. Tôi đặt phòng nghỉ ở khách sạn năm sao Casino Lisboa, một trong những tổ hợp khách sạn sòng bài nổi tiếng nhất Macau. Khách sạn được xây vào thập niên 1960, thuộc sở hữu của tỷ phú Stanley Ho – “Vua sòng bài”, ông trùm thống trị thế giới cờ bạc của Macau suốt 40 năm.

Sảnh khách sạn Casino Lisboa trang hoàng hoành tráng như sảnh hoàng cung: một đôi cầu thang vòng dẫn lên tầng lửng nhìn xuống sảnh, trên trần khảm những hình thiên thần theo phong cách hội hoạ thời Phục Hưng, chính giữa trần có một tụ đèn pha lê khổng lồ thắp trọn không gian bằng thứ ánh sáng ấm vàng cao quý. Thời mới khánh thành, chắc chắn Casino Lisboa là chốn xa hoa, thời thượng bậc nhất, nơi dập dìu tài tử giai nhân, nơi các tỷ phú đến đốt tiền để mua một cái ngẩng đầu tự mãn. Hào quang của quá khứ chói loà đến độ ngày nay dù trông cũ kỹ và loè loẹt, Casino Lisboa vẫn được xem là biểu tượng của ngành công nghiệp đỏ đen Macau.

Sau khi check-in, anh bồi phòng niềm nở mang hành lý và đưa tôi lên tầng 11. Cái thang máy trông cũng cũ xưa. Nội thất trong phòng khá cổ lỗ, từ kiểu dáng bàn ghế đến tấm thảm trải sàn màu xanh mỏ vịt – chắc chúng phải có mặt ở đây từ vài chục năm trước. Tôi đến ngay chiếc cửa sổ lớn chiếm trọn cả một mảng tường, thích thú nhìn cảnh vật bên ngoài. Từ đây tha hồ quan sát người dân đi lại phía dưới, ngắm hoàng hôn và bình minh làm đổi màu những toà nhà ốp kính. Tôi tip cho anh bồi tờ 10 pataca (tiền tệ Macau), thì anh ấy nhỏ nhẹ hỏi xin 20 pataca (khoảng 2,5 đô-la) vì đấy là mức chuẩn. Tôi tẽn tò đổi lại, còn phải xin lỗi rối rít. Đừng tưởng bồi phòng thì cho bao nhiêu sẽ nhận bấy nhiêu nhé. Có một điều tôi học được từ anh bồi này: Dù ở trong vị trí nào, hoàn cảnh nào, cũng chớ ngại đòi hỏi những điều xứng đáng với công sức của mình. Và hãy làm điều đó với một nụ cười.

Đến đầu buổi chiều, tôi xuống casino chơi, thử cảm giác đánh bạc ở Macau – kinh đô đỏ đen của châu Á. Tôi chơi mấy cái máy quay may mắn và thua sạch những đồng xu được khách sạn tặng làm quà lúc check-in. Thật sự muốn chơi thêm, muốn khám phá hết mấy trò xanh đỏ trong này để hiểu vì sao con người ta dù biết hại mà vẫn đâm đầu vào, nhưng tôi “buộc” tay mình lại. Dấn thân vào đây thì có khi chỉ một giờ sau là mất hết số tiền dành dụm mấy năm trời. Nhất là tính tôi háo thắng, sẽ không tin mình chịu thua trước máy móc và những tay chia bài đâu.

Không thể tự chơi thì tôi đảo một vòng, nhìn người xung quanh chơi cho đỡ thèm. Cái casino này cao mấy tầng, rộng ngang ngửa một trung tâm thương mại ở Siam (Bangkok). Bàn nào, trò nào cũng chật kín người đủ mọi quốc tịch. Người ta tập trung cao độ, la hét, hò reo, mệt mỏi và cả ngẩn ngơ vì thua cược. Trên chiếu bạc, cung bậc diễn biến tâm lý của con người là: ban đầu tìm cảm giác mới lạ, rồi quẳng hết những mối lo thường nhật mà đắm chìm vào hưng phấn, cuối cùng quên sạch các trách nhiệm trong đời, chỉ hoàn toàn sống cho bản thân kiểu được ăn cả, ngã về không. Không khí của casino khiến tôi nghi hoặc giá trị của sự ổn định và bền vững mà xã hội nào trên thế giới cũng đề cao. Phải chăng để tránh những xào xáo và biến loạn, con người mới dùng sự trật tự giết chết “con quái vật” ưa mạo hiểm luôn tồn tại trong chính mình? Cái gì càng bị kìm hãm thì càng thôi thúc. Nên họ mới mở sòng bài để làm nơi thả rông “con quái vật” ấy trong thoáng chốc, cho nó khỏi tàn phá ruột gan?

*

Ngày nay, ngành sòng bài và du lịch – ngành kiếm tiền bằng cách giải phóng “con quái vật” ưa mạo hiểm sống trong con người – đóng góp đến 50% cho nền kinh tế Macau. Hiện tại hoàng kim của đô thị giàu có này giống như một cái kết viên mãn cho cuộc đời nhiều thăng trầm đã qua. Vào thế kỷ XVI, khi người Bồ Đào Nha được phép chính thức lưu trú tại đây, họ bắt đầu biến làng chài này thành một trong những thương cảng nhộn nhịp và quan trọng nhất châu Á. Trong thời vàng son ngắn ngủi, Macau đón thương nhân từ Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha, Hà Lan, Nhật Bản… Nhưng sự phồn vinh chóng tàn. Những biến động chính trị và kinh tế ở các nước cùng giao thương, cộng với sự lớn mạnh của người hàng xóm là thương cảng Hong Kong có vị trí địa lý thuận lợi hơn, khiến Macau thất sủng. Trong Chiến tranh Thế giới thứ II, Macau rơi vào tay người Nhật. Nhật thua, người Bồ trở về. Ngành sòng bạc chuyển mình “Tây hoá”, trở thành ngành công nghiệp mũi nhọn. Đến năm 1999, Macau được trao trả cho Trung Quốc, trở thành đặc khu kinh tế, tiếp tục phát triển.

Ngắm một cảnh vật trong những luồng sáng khác màu cho bạn cảm giác thấu hiểu sâu sắc hơn chốn ấy.

#2

KHU PHỐ CỔ “NHÂN BÁNH TRỨNG”

Mỗi khi nắng tắt, Macau liền khoác lên chiếc áo sáng choang dệt bằng ánh neon đủ màu toả ra từ những tòa casino hùng vĩ. Nhưng khi Mặt Trời thức giấc, Macau lại trở về với dáng bộ ôn nhu, là trang sách còn sống của thời kỳ nhiều biến động khi phương Tây giao thoa với phương Đông. Ở đâu đó trong các chi tiết nhỏ của Macau, sự lồng ghép văn hoá vẫn còn sống động. Đó là món bánh trứng của người Bồ được dùng cùng sữa đậu nành của người Hoa. Đó là việc tiếng Hoa và tiếng Bồ đều là ngôn ngữ chính, được sử dụng song song trên tất cả các biển hiệu, biển giao thông, bảng hướng dẫn chỉ đường. Đó là những nhà thờ nằm bên cạnh đình chùa nghi ngút khói hương.

*

“Nếu ví Macau là một chiếc bánh trứng, thì casino chỉ lớp vỏ xốp bên ngoài, còn nhân trứng chính là khu phố cổ.” – Đấy là lời giới thiệu của cô lễ tân khách sạn khi trao cho tôi tấm bản đồ để khám phá Macau.

Tôi bước vội khỏi khách sạn, nóng lòng đi tìm con phố nơi chàng diễn viên Hàn Quốc đẹp trai từng đàn hát trong phim. Nhưng rồi bước chân tôi chợt chậm lại vì… vỉa hè của Macau dễ thương quá đỗi! Nó được lát những viên đá xếp thành hình ngộ nghĩnh như tàu thuyền, cua cá, khiến đi bộ mà thấy như mình đang lướt sóng. Thêm một bước là lại thấy một hình mới. Trên đoạn đường ngắn đó, mấy lần tôi suýt đâm sầm vào người ta do bận… cúi gằm mặt mà ngắm đất. Cái thú của việc du lịch chính là bắt được nét độc đáo trong các chi tiết bé nhỏ rất đỗi bình thường này. Cảm giác như đang đi thì nhặt được tiền, và cứ đi vài bước thì lại có tiền.

Chỉ qua hai con phố là đến Khu phố Lịch sử của Macau (The Historic Centre of Macau), một Di sản Văn hoá Thế giới UNESCO. Nhiều du khách đã hào phóng gọi đây là khu di sản “đáng tiền” nhất, vì chỉ trong vùng diện tích nhỏ bé đi bộ một hai tiếng là hết lại có đến 25 di tích chen chúc nhau. Kiểu quay trái thấy một cái, quay phải thấy một cái, trước mặt và sau lưng có thêm mấy cái: quảng trường Senado, quảng trường St.Augustine, nhà thờ St.Dominic, nhà thờ St.Anthony, tàn tích nhà thờ St.Paul, dinh thự Lou Kau, đền Quan Thái Âm… Đa phần các di tích đều theo lối kiến trúc pha trộn giữa Bồ Đào Nha và Trung Hoa, phản chiếu khoảng thời gian vùng đất này do người Bồ quản lý từ giữa thế kỷ 16 đến năm 1999. Những di tích này được bảo tồn hoàn hảo đến độ tưởng như guồng thời gian không thể chạm đến.

*

Trong 25 di tích ở khu phố cổ, tôi bị cuốn hút nhất bởi tàn tích nhà thờ St.Paul (Mater Dei). Tàn tích nhà thờ có số phận đặc biệt này chính là biểu tượng của du lịch Macau. Nhà thờ St.Paul được xây dựng từ năm 1602 đến 1640, được xem là một trong những nhà thờ Công Giáo lớn nhất châu Á thời bấy giờ, đến mức các hoàng gia châu Âu thi nhau dâng gửi tặng vật. Nhưng khi Macau hắt hủi khỏi vị thế một thương cảng quốc tế, nhà thờ St.Paul cũng dần bị lãng quên. Nhà thờ sau đó kinh qua ba trận cháy lớn, chỉ duy nhất bức tường đá ở phía Nam là sống sót và ngày nay trở thành nơi-phải-đến của mọi du khách.

Ngày thứ hai ở Macau, tôi dành gần trọn thời gian quanh quẩn ở các quán cà phê, hàng ăn, cửa hiệu gần tàn tích St.Paul. Có lúc tôi chết chìm vào những chiếc bánh trứng tươi mềm tan trong miệng, đặc sản của Macau. Nhưng cứ độ một giờ là tôi lại rảo chân đến chỗ tàn tích, bước lên bước xuống 68 bậc thang đá dẫn lên đó. Tôi đã ngắm bức tường nhà thờ St.Paul vào sáng sớm, trưa nắng, chiều tà, đêm khuya, từ góc trái, góc phải. Mặt trước nhà thờ khảm những tượng hình rất công phu, và du khách thi nhau đứng trên thềm đá mà nhảy ném các đồng xu lên tường để cầu may. Mặt sau bức tường thì chỉ có gạch đá trơn, trông chẳng có một chút giá trị. Đúng là nhìn từ một góc khác thì mọi thứ có khi không lung linh như ta tưởng. Tôi cũng ngắm bức tường St.Paul từ góc đường có cây hoa màu tím nở những đóa duyên dáng. Tôi ngắm cô gái ôm đàn hát nơi chân cầu thang, tiếng hát trầm bổng trên nền âm thanh hỗn loạn của nghìn nghịt du khách. Tôi ngắm những ngôi nhà ở ngay sát di tích, sát đến độ chỉ cần đứng trên bậc thang nhìn vào một cửa sổ để mở là biết ngay phòng ngủ của họ giường tủ kê thế nào, có món đồ gì. Tôi đột ngột ghen tị vì họ có thể sáng tối nhìn ngắm một bảo vật của văn hóa thế giới.

Ngày hôm đó, ngắm bức tường St.Paul từ nhiều góc, trong nhiều thời điểm của ngày, tôi bỗng ngậm ngùi thương nó. Một vẻ đẹp dũng cảm và đơn độc. Các “anh chị em” tường khác từng cùng nó tạo nên một nhà thờ hoàn chỉnh đã không còn nữa. Bao tháng ngày qua, và bao tháng ngày nữa sẽ tới, bức tường một mình hiên ngang giữa đất trời, ngẫm về quá khứ huy hoàng.

(đã xuất bản trong “Bánh Bèo Phiêu Lưu Ký”)

PLOY

Comments

comments

Leave a Reply

Your email address will not be published.