Tuổi Trẻ của Hong Kong

Visit the protest site.

Visit the protest site.

Một người bạn Hong Kong bảo tôi rằng giới trẻ xứ này chỉ về nhà để ngủ, còn thì sau giờ học giờ làm sẽ tụ tập ngoài phố và trong các trung tâm mua sắm. Chính thế nên buổi tối ở Hong Kong luôn rất náo nhiệt. Đại lộ Ngôi Sao kín người đến xem thuyền rồng, nhạc nước, ngắm các toà tháp nhấp nháy đèn, hay nhún nhảy theo những giai điệu của Elvis Presley phát ra từ máy đĩa của một cụ già ngồi ở góc cuối lối đi. Vỉa hè ở khu mua sắm Mong Kok thì người chen người, cửa hiệu hay hàng quán nào cũng tấp nập. Để ý thì thấy phần lớn dân Hong Kong trên phố đều mang giày thể thao và có dáng người khá vừa vặn, hẳn đây là nguyên nhân và hệ quả của việc đi bộ nhiều. Bên trong vài phòng gym nằm ở tầng trên các toà nhà lắp kính trông xuống phố vẫn có người hùng hục trên máy chạy bộ, dù có khi đã gần nửa đêm. Tôi đoán đó là giới trẻ văn phòng, về trễ nhưng vẫn dành thời gian trau dồi sức khoẻ nhằm đảm bảo năng suất lao động. Thật là những con người nghiêm khắc với bản thân, việc vui chơi xếp sau rèn luyện. Ở một góc khác của Hong Kong, phố tiệc tùng Lan Quế Phường say trong men rượu, khách khứa đủ mọi quốc tịch cười nói vui vầy, khiêu vũ cả ở trên phố.

Đêm buông dần, người ta tìm đến các quán ăn khuya rồi về nhà. Nhưng đây cũng là lúc những cửa hàng thức ăn nhanh Mc Donald’s đón các vị khách “lạ”: người vô gia cư đến ngủ nhờ – báo chí gọi họ là “McRefugees”. Việc này phổ biến đã lâu ở Hong Kong, nơi mà ước tính cứ 5 người thì có 1 người nghèo. Giá thuê nhà thuộc hàng đắt đỏ nhất thế giới, tình trạng thiếu việc làm tăng dẫn đến việc dân vô gia cư phải tìm đến các nhà hàng mở cửa thâu đêm để ngủ nhờ, nhất là trong các tháng mùa đông. Có một buổi sớm tôi tạt vào quán Mc Donald’s trên phố Queens mua chiếc burger lót dạ, cũng đã tận mắt thấy cảnh người ta ngủ trên các băng ghế và dùng nhờ nhà vệ sinh. Không chỉ có những cụ già với tay nải nát bươm, mà còn có cả những thanh niên chỉ chừng hơn 20, 30 tuổi, gương mặt hốc hác vì cả đêm vật vờ. Có thể họ ở quá xa thành phố, công việc xong trễ nên đành đánh một giấc trong Mc Donald’s, còn hơn ngủ gục ở một góc phố nào đó. Có thể họ chẳng còn chỗ nào để đi.

*

The border of the protest site.

The border of the protest site.

Sự phân hoá của cải thiếu cân bằng trong xã hội chính là một trong những nguyên nhân khiến hàng ngàn người Hong Kong thuộc mọi giai tầng đã đổ xuống đường biểu tình vào nửa sau năm 2014.

Cuối tháng 10 năm 2014, tôi đến Hong Kong, kịp chứng kiến một góc nhỏ của cuộc biểu tình lịch sử “cách mạng ô dù” (Umbrella Movement). Từ tháng 9, hàng chục ngàn người đã tràn khắp các phố lớn Hong Kong để đòi hỏi quyền dân chủ thực thụ, thể hiện lý tưởng chính trị, bày tỏ bất mãn với sự phân hoá giàu nghèo, cũng như lo lắng cho con đường tương lai của Hong Kong và mỗi cá nhân. Người biểu tình mang theo rất nhiều dù để che mưa nắng, viết khẩu hiệu lên nó, và bảo vệ bản thân khỏi đạn hơi cay, bình xịt hơi cay của cảnh sát. Được báo giới xem là gương mặt đại diện cho cuộc cách mạng đô thị này là các lãnh đạo của giới sinh viên học sinh Hoàng Chi Phong (Joshua Wong, khi ấy mới 17 tuổi) và Chu Vĩnh Khang (Alex Chow). Lúc cao điểm, có đến 100 ngàn người tham gia phong trào này, xuống đường giương cao biểu ngữ, chiếm cứ một số khu trung tâm như Tsim Sha Tsui, Mong Kok, Causeway Bay… gây tê liệt giao thông và các sinh hoạt khác của thành phố.

Ngay buổi tối đầu tiên của chuyến đi, tôi đến Mong Kok, một trong những trụ điểm của biểu tình. Có lẽ những tháng ngày sống cùng biểu tình và bạo động ở Bangkok đã rèn cho tôi cái tính không biết sợ, có phần xem nhẹ cảnh báo của truyền thông về những thứ gọi là nguy hiểm, bất ngờ. Trên báo chí, người ta phải đăng những câu chuyện gay cấn nhất, nặng nề nhất để thu hút mà. Và quả thật, không khí ở Mong Kok vẫn huyên náo như bình thường. Các cửa hiệu, hàng quán vẫn đông khách. Chỉ có một đoạn đường Nathan bị quây lại bằng hàng rào kẽm gai và thùng rác lớn để đánh dấu cảnh báo cho du khách. Rất đông khách hiếu kỳ hỉ hả đứng làm dáng cùng những chiếc thùng rác màu cam này, xem như là có kỷ niệm với một sự kiện lịch sử của Hong Kong. (Tôi cũng có một tấm!) Ở giữa phố, có đám đông vây quanh một người đàn ông đang thuyết trình những quan điểm xã hội bằng cả tiếng Anh lẫn tiếng Trung Quốc. Những người biểu tình đang cố thủ giữa đường thì có người đang ngủ, có người đang ăn những phần cơm hộp, có người chúi mắt vào màn hình điện thoại.

Life inside the protest site. Most of them are students from Hong Kong's universities.

Life inside the protest site. Most of them are students from Hong Kong’s universities.

Cuộc “cách mạng ô dù” có mang lại hiệu quả không? Cuối cùng mọi người đều đã về nhà, chỉ vài tuần sau là phố xá Hong Kong lại thông thoáng, nhịp sống bình thường như chưa từng có gì xảy ra. Nhiều người chặc lưỡi bảo rằng đi biểu tình chỉ là một đám trẻ ranh mới lớn, hormone cao dễ tăng động, chứ nhận thức chưa chín chắn. Tôi nghĩ, các nhận xét này hẳn đến từ những người đã bị cuộc đời vùi dập quá nhiều, hoặc họ chưa bao giờ cố gắng hết sức cho ước mơ của mình, nên mới nhìn mọi việc bằng con mắt khắt khe và bất lực như thế. Không ước mơ nào là quá lớn, nếu bạn hành động. Tuổi trẻ chưa có kinh nghiệm, nhưng không có nghĩa là tuổi trẻ ngu ngơ chẳng biết gì. Mắng người trẻ là thiển cận và bồng bột thì cũng là đang trách những người đã giáo dục họ không ra sao. Thế hệ trẻ mà ù lì, bảo gì làm nấy thì tương lai đất nước mới lâm nguy. Còn ảnh hưởng của cuộc “cách mạng ô dù” này của Hong Kong, có khi phải vài mươi năm nữa chúng ta mới có câu trả lời chính xác, vì đây chỉ là điểm bắt đầu của chuỗi sự kiện. Hiện nay Hoàng Chi Phong đã thành lập một đảng chính trị mới ở Hong Kong. Và những tác động của cuộc cách mạng này lên nhận thức của giới trẻ về sức mạnh, ước mơ và hành động còn chưa được phát tác ra hết.

Muốn đoán tương lai của một miền đất, hãy quan sát và tìm hiểu về giới trẻ nơi ấy. Tôi nghĩ, trong những chuyến đi sau này đến Hong Kong, mình chắc chắn vẫn luôn được thảng thốt trước những đổi thay thú vị của vùng đất này. Hong Kong vững mạnh qua thời cuộc nhờ đức tính cần cù, đòi hỏi cao ở bản thân, không ngại biến chuyển để tìm ra hướng đi sáng hơn. Dù hiện tại nhận thức và hành động của con người có thể bất hoà, nhưng Hong Kong vẫn có thể tự hào vì đã truyền lại được đức tính vàng này cho thế hệ trẻ.

LANA

Comments

comments

Leave a Reply

Your email address will not be published.